Rahim Ağzına Dikiş Atılması (Serklaj) Nedir?
Rahim ağzına dikiş atılması, tıbbi adıyla serklaj, gebelik sırasında rahim ağzının erken açılmasını önlemek amacıyla uygulanan cerrahi bir işlemdir. Bu işlem, rahim ağzı yetmezliği bulunan ya da erken doğum riski taşıyan gebelerde, gebeliğin güvenli şekilde devam etmesini sağlamak için yapılır. Serklaj, bebeğin rahim içinde daha uzun süre kalmasına yardımcı olarak erken doğum ve düşük riskini azaltmayı hedefler.
İçindekiler
Rahim ağzı normal şartlarda gebelik boyunca kapalı kalır ve doğum zamanı yaklaştığında açılmaya başlar. Ancak bazı kadınlarda rahim ağzı, gebeliğin ilerleyen haftalarını beklemeden ağrısız şekilde açılabilir. Bu durum, gebeliğin erken haftalarda kaybedilmesine veya erken doğuma neden olabilir. Serklaj, bu riskli durumlarda rahim ağzını destekleyici bir önlem olarak uygulanır.
Rahim Ağzı Yetmezliği Nedir?
Rahim ağzı yetmezliği, rahim ağzının gebelik ilerledikçe yeterince güçlü kalamaması ve kasılma olmaksızın açılması durumudur. Çoğu zaman belirgin bir ağrı ya da kanama olmadan gelişir ve bu nedenle fark edilmesi zor olabilir. Genellikle ikinci trimesterde düşük veya erken doğumla sonuçlanabilir.
Rahim ağzı yetmezliği şu durumlarla ilişkili olabilir:
- Önceki gebeliklerde ikinci trimester kaybı
- Rahim ağzına yönelik cerrahi işlemler
- Doğumsal rahim ağzı yapısal sorunları
- Çoğul gebelik
Serklaj Neden Yapılır?
Serklaj neden yapılır? sorusu, bu işlemi önerilen anne adaylarının en sık sorduğu sorulardan biridir. Serklajın temel amacı, rahim ağzının erken açılmasını önleyerek gebeliği mümkün olan en güvenli süreye kadar devam ettirmektir.
Serklaj genellikle aşağıdaki durumlarda önerilir:
- Daha önce rahim ağzı yetmezliğine bağlı gebelik kaybı öyküsü
- Ultrasonda rahim ağzı uzunluğunun normalden kısa saptanması
- Ağrısız rahim ağzı açılması bulguları
- İkinci trimesterde tekrarlayan erken doğum öyküsü
Serklaj Ne Zaman Yapılır?
Rahim ağzına dikiş ne zaman atılır? sorusunun yanıtı, serklajın hangi nedenle planlandığına göre değişir. Koruyucu (profilaktik) serklaj genellikle gebeliğin 12–14. haftaları arasında yapılır. Tanısal serklaj ise gebelik sırasında rahim ağzında kısalma veya açılma saptandığında uygulanır.
Acil durumlarda, rahim ağzı açılmaya başlamış ancak zarlar henüz dışarı sarkmamışsa acil serklaj uygulanabilir. Bu tür işlemler daha yüksek risk taşıdığı için dikkatli değerlendirme gerektirir.
Serklaj Nasıl Yapılır?
Serklaj işlemi, genellikle spinal ya da genel anestezi altında yapılır. Vajinal yoldan uygulanan bu işlemde, rahim ağzı etrafına özel cerrahi ipliklerle destekleyici bir dikiş atılır. İşlem süresi genellikle 15–30 dakika arasında değişir.
Serklaj sırasında bebeğe doğrudan bir müdahale yapılmaz. Ultrason eşliğinde, bebeğin durumu kontrol edilir ve rahim içi yapılar korunarak işlem tamamlanır.
Serklaj Sonrası Dikkat Edilmesi Gerekenler
Serklaj sonrası dikkat edilmesi gerekenler, işlemin başarısı açısından büyük önem taşır. Anne adayının bu süreçte doktor önerilerine uyması, gebeliğin sağlıklı şekilde devam etmesine katkı sağlar.
Serklaj sonrası genellikle şu öneriler yapılır:
- İlk birkaç gün istirahat
- Ağır kaldırmaktan kaçınma
- Cinsel ilişkiye ara verilmesi
- Uzun süre ayakta kalmaktan kaçınma
- Doktorun verdiği ilaçların düzenli kullanımı
Hafif kasık ağrısı ve lekelenme tarzı kanamalar işlem sonrası kısa süreli olarak görülebilir. Ancak şiddetli ağrı, yoğun kanama, ateş veya su gelmesi gibi durumlarda derhal doktora başvurulmalıdır.
Serklaj Sonrası Günlük Hayat Nasıl Olur?
Serklaj sonrası günlük yaşam, gebenin genel durumuna ve gebeliğin seyrine göre değişiklik gösterebilir. Bazı kadınlar kısa sürede normal aktivitelerine dönebilirken, bazı gebelerde daha uzun süreli istirahat önerilebilir.
Uzun yolculuklar, ağır egzersizler ve yorucu aktiviteler genellikle sınırlandırılır. Düzenli doktor kontrolleri ile rahim ağzı uzunluğu ve bebeğin durumu takip edilir.
Serklaj Riskli Bir İşlem midir?
Serklaj riskleri, her cerrahi işlemde olduğu gibi mevcuttur ancak deneyimli ellerde yapıldığında bu riskler oldukça düşüktür. Olası riskler arasında enfeksiyon, kanama, erken doğumun tetiklenmesi ve nadiren zarların açılması sayılabilir.
Serklaj kararı, risk ve fayda dengesi gözetilerek verilmelidir. Uygun hastada yapılan serklaj, gebelik kaybı riskini belirgin şekilde azaltabilir.
Serklaj Dikişi Ne Zaman Alınır?
Serklaj dikişi genellikle gebeliğin 36–37. haftaları arasında alınır. Dikiş alındıktan sonra doğum doğal sürecinde ilerleyebilir. Acil durumlarda veya doğum eylemi başladığında dikiş daha erken de çıkarılabilir.
Serklaj Yapılan Gebelerde Doğum Şekli
Serklaj uygulanmış olması, doğumun mutlaka sezaryenle yapılacağı anlamına gelmez. Dikiş alındıktan sonra vajinal doğum mümkündür. Doğum şekli, gebeliğin genel durumuna ve obstetrik değerlendirmelere göre belirlenir.
Rahim Ağzına Dikiş Atılması Gebelikte Ne Kadar Etkilidir?
Doğru endikasyonla ve uygun zamanda yapılan rahim ağzına dikiş atılması, erken doğum ve gebelik kaybı riskini önemli ölçüde azaltabilir. Ancak serklaj tek başına yeterli olmayabilir; düzenli takip, yaşam tarzı düzenlemeleri ve doktor önerilerine uyum sürecin ayrılmaz bir parçasıdır.
Serklaj, riskli gebeliklerde koruyucu ve destekleyici bir tedavi yöntemi olarak, pek çok anne adayının sağlıklı bir doğum yapmasına katkı sağlamaktadır.
